Verhaal

Olavspad Noorwegen (Oslo-Trondheim)

Verteller:

In 2013 liep ik samen met vriendin Mieke van Heijster het toen nog relatief onbekende Olavspad van Oslo naar Trondheim. Deze pelgrimsroute naar het graf van de heilige Olav in de Nidaros-kathedraal in Trondheim, was in de middeleeuwen net zo bekend als de routes naar Santiago, Jeruzalem of Rome. Olav was een bekeerde Vikingkrijger die, met harde hand, de bevolking kerstende en de eerste koning van een verenigd Noorwegen werd. Maar omdat Noorwegen na de Reformatie luthers werd, is het pelgrimeren dieper weggezakt dan in het zuiden van Europa. In 1997 is de route opnieuw toegankelijk gemaakt. Het pad loopt van de hoofdstad Oslo door het Gudbrandsdal over de hoogvlakte Dovrefjell naar Trondheim. In de middeleeuwen was Trondheim, toen Nidaros geheten, de hoofdstad van Noorwegen. De route is 643 km: ca. 5 weken lopen.

  • verhaal gepubliceerd op: 15 januari 2018
  • aanvulling(en) gepubliceerd op: –
      

 

Was deze route voor jou een pelgrimstocht?

Het was zeker een pelgrimstocht, maar ik ben niet religieus. Ik hou gewoon van pelgrimsroutes omdat ze langs cultuurhistorische plekken komen. Voor mij is de combinatie cultuur en natuur erg aantrekkelijk. Bovendien hebben pelgrimsroutes iets extra’s. Dat heeft te maken met de mensen die voor een pelgrimsroute kiezen, de manier waarop je ontvangen wordt onderweg en het gevoel deel uit te maken van een doorlopende geschiedenis. Je voelt je anders dan op een willekeurig langeafstandspad en dat anders voelt fijn.

Het heeft ook te maken met tijd. Loop je langer dan een week of twee, dan ben je toerist af en wordt je wereldburger of pelgrim, losgezongen van je dagelijks leven. Dat geeft een gevoel van vrijheid en leven in het moment dat ik elders in het leven niet ervaar.
   

 

Wat waren hoogtepunten op je reis?

Het landschappelijke hoogtepunt is zonder twijfel Dovrefjell, de hoogvlakte die het zuiden van Noorwegen afsluit van het noordelijke gedeelte, het eerste gebergte dat in Noorwegen een eigennaam kreeg. Je loopt dagenlang hoog boven de wereld, boven de boomgrens en hebt magnifiek uitzicht in alle windrichtingen. Ook het Gudbrandsdal is erg mooi. Dit “dal der dalen” is exemplarisch voor de oude boerencultuur in Noorwegen. Het dal waarin de rivier Lågan stroomt wordt steeds nauwer en steiler en biedt prachtige doorkijkjes vanaf het pelgrimspad dat halverwege de helling loopt.

Ook erg bijzonder waren de overnachtingen in traditionele Noorse hutten en boerderijen. Neem bijvoorbeeld een zogenaamde pelgrimszolder op een eeuwenoude boerderij in het Gudbrandsdal. Daar slaap je op dezelfde houten vloer als de pelgrims van de 13e en 14e eeuw deden.
  

Wat was typerend voor de ontmoetingen onderweg?

Het pad wordt niet zo druk belopen als bijvoorbeeld de routes naar Santiago. Je komt niet zoveel andere pelgrims tegen, dus wanneer je anderen ontmoet is dat meestal een hartelijk en warm contact. De ontmoetingen met de Noren verlopen ook heel aangenaam. Ze spreken trouwens bijna allemaal Engels, dus ook zonder kennis van het Noors kun je goed praatjes maken. De Noren hebben de naam stug te zijn, maar mijn ervaring is dat je met rust gelaten wordt, wanneer je uitstraalt met rust gelaten te willen worden en dat je snel contact hebt, wanneer je iemand aanspreekt. De uitbaters van de overnachtingen zijn hartelijk.
  

Wat was typerend voor de landschappen onderweg?

Wandelvakanties in Noorwegen spelen zich meestal af in een van de vele nationale parken waar geen wegen of nederzettingen zijn. Het Olavspad loopt door de bewoonde wereld, dus je krijgt als wandelaar een heel andere indruk. Er is ontzettend veel moois te zien onderweg in dit bergachtige land: boerderijen, uitzichten, charmante kerkjes en een overdaad aan bloeiende bermen in de korte Scandinavische zomer. Wanneer je de stedelijke omgeving van Oslo achter je hebt gelaten, trek je door boerenland en bepalen akkers, dorpjes en boerderijen het beeld. Daarna loop je langs een enorm groot meer en trek je het Gudbrandsdal in waar je afwisselend door bossen en cultuurlandschap loopt. Je loopt daarbij regelmatig, dat moet gezegd, ook over asfaltwegen. Wanneer je Dovrefjell oversteekt heb je de ultieme natuurbeleving. Allemaal onverharde paden door het mooiste berglandschap. Aan de andere kant van de heuvels kom je in het door naaldbomen bepaalde landschap van Trøndelag en is de invloed van het zeeklimaat voelbaar. Voordat je aan het fjord in Trondheim staat, doorkruis je eerst nog een ongerept veenmoeras.
  

 

Hoe zat het met het onderdak, eten en drinken?

De route is voorzien van voldoende accommodatie. Niet zo dicht op elkaar als op de camino, maar in de regel heb je iets te kiezen. Je komt terecht bij mensen thuis, in hostels, hotels, op boerderijen en in traditionele vakantiehutten op campings. Neem een slaapzak of lakenzak mee, want zonder het huren van linnengoed ben je goedkoper uit en in een enkel geval valt er niets te huren.

Bij veel accommodaties kun je ontbijt, lunchpakket en avondeten bestellen. Er zijn niet zo heel veel supermarkten of horecagelegenheden onderweg dus je zult je zorgvuldig willen plannen wat betreft je voedselvoorraad. Water is nooit een probleem. Dat kun je altijd aan de mensen vragen die aan het pad wonen, er is altijd een kraantje op de begraafplaats van een van de vele kerken die je passeert en op de hoogvlakte kun je het water zo uit de snelstromende riviertjes tappen. Voor koffie en thee is het praktisch om een thermosfles mee te nemen. Hier en daar kom je langs cafeetjes, maar zeker niet iedere dag en zeker niet iedere dag op koffie- en/of theetijd.

Wil je met een tent op pad, weet dan dat je vrij mag kamperen voor één nacht, maar dat het vinden van een vlak stukje grond nog best een uitdaging is.
  

Wat is de beste tijd om op pad te gaan?

De beste tijd is tussen begin juni en begin september. Vóór juni stroomt er veel smeltwater door de rivieren die dan soms voor overstromingen zorgen. En vroeg in jaar kan de sneeuw op de hoogvlakte Dovre nog niet verdwenen zijn. Half september is het toeristisch zomerseizoen afgelopen en sluiten veel accommodaties hun deuren.

 

Was het een zware tocht?

Deze tocht wordt als redelijk zwaar ervaren, zeker als je met een tent loopt. Er zijn nauwelijks vlakke kilometers dus je bent voornamelijk aan het klimmen of dalen. De hoogteverschillen zijn echter meestal niet zo groot. Soms wèl, zoals de dag dat je Dovrefjell opgaat, maar die klim is niet zo steil. Mensen die al eens naar Santiago zijn gelopen, vinden het Olavspad vermoeiender. Het advies is de lengte van je dagetappes net iets onder je normale gemiddelde te plannen.
  

 

Wat zijn belangrijke kenmerken van de route?

  • Lengte: Oslo naar Trondheim 643 km op papier, in de praktijk iets meer. Een route met ontzettend veel afwisseling.
  • Markering: met het Olavskruis, gecombineerd met teken voor culturele bezienswaardigheid. Het pad is heel goed gemarkeerd.
  • Hoogteverschillen: er zijn nauwelijks vlakke kilometers. Je klimt en daalt tussen zeeniveau en ca. 1200 meter.
      

Welke vraag zou je nog willen toevoegen?

Waarom pelgrimeren in een duur, koud land?
Ja, Noorwegen is geen goedkoop land, maar de tocht en het land compenseren veel. Bovendien kom je niet zoveel gezellige horeca tegen, dus je wordt niet zo verleid tot impulsuitgaven. De zomers mogen kort zijn in Scandinavië, de temperaturen doen vaak niet onder voor de zomers thuis. Je hebt geen zonzekerheid, dat niet, en het zal zeker wel eens regenen, maar het is vaak aangenamer dan de vooroordelen doen vermoeden.
  

Waar kunnen we meer over je reis vinden?

Meer informatie kun je vinden op de website van de pelgrimswegen in Scandinavië. Verder kun je terecht op mijn eigen website. En ik vermeld hier graag dat ik de Nederlandse gids bij het Olavspad Noorwegen heb geschreven. 

Tot slot: hier vind je informatie over groepsreizen langs delen van de route.

 

Aanvulling(en) op het verhaal van Ria

Heb jij deze pelgrimstocht ook gelopen of gefietst en wil je jouw ervaringen delen met anderen? Dan kun je een (korte) aanvulling schrijven op het verhaal hiervoor. Lees hier hoe dat werkt.